Monitor Wet dwangsom en beroep kwam te vroeg

Minister Spies liet onderzoek doen naar werking van de Wet dwangsom en beroep bij niet tijdig beslissen in de praktijk. Uit de monitor komen geen grote knelpunten naar voren. Het onderzoek waarop de monitor is gebaseerd is medio 2011 afgerond. Veel gemeenten ondervinden juist de afgelopen maanden last van de Wet dwangsom in combinatie met de Wet openbaarheid van bestuur.

Onderzoek
Onderzoeksbureau BMC heeft sinds de invoering de werking van de Wet dwangsom onderzocht. De VNG en het ministerie van BZK hadden voor het ingaan van de wet op 1 oktober 2009 afgesproken dat na twee jaar een evaluatie zou volgen. De monitor is in oktober 2011 afgerond en  nu door het ministerie openbaar gemaakt.

Wijziging Wob
Een voorgenomen wijziging van de Wob komt al tegemoet aan een aanbeveling in het rapport Monitor Wet dwangsom. Er komt een bepaling in op grond waarvan een gemeente een verzoek om informatie kan afwijzen omdat deze kennelijk onredelijk is, bijvoorbeeld om dat het bestuursorgaan op goede gronden vermoedt dat het verzoek is ingediend om voor een dwangsom in aanmerking te komen.

Uitstel
De gemeente kan uitstel vragen en krijgen voor de beantwoording. Eén van de gronden voor het opschorten van de termijn voor het geven van een beschikking is dat de aanvrager schriftelijk met het uitstel heeft ingestemd. Deze bepaling wil de minister verwijderen, omdat het zowel voor de gemeente als voor de aanvrager een extra last betekent.

Beslistermijn
Gemeenten geven aan in een aantal gevallen niet te kunnen voldoen aan de beslistermijn omdat zij voor het besluit afhankelijk zijn van extern advies. De minister wilde met de wet juist bereiken dat een snelle beslissing volgde en zal hier dus niets aan veranderen. Haar advies aan gemeenten is om afspraken te maken met externe partijen zodat deze paraat staan voor een snelle reactie.

VNG
Bij de VNG komen juist de afgelopen maanden signalen binnen dat de Wet wel degelijk wordt misbruikt door indieners van een Wob-verzoek om dwangsommen af te dwingen. Het onderzoek is echter van voor die tijd. De VNG vindt het jammer dat het rapport een jaar bij de minister is blijven liggen voordat het openbaar wordt gemaakt, waardoor de conclusies van het rapport geen recht meer doen aan de huidige praktijk.

Meer informatie

• Brief van Spies bij het rapport (12 oktober 2012)
• Brief bestuurlijke monitorcommissie over Wet dwangsom (12 oktober 2012)
• Monitor Wet dwangsom (12 oktober 2012)